ኤውሮጳዊ ሕብረት፥ መን’ዩ ስርዓት ህግደፍ ብግብሪ ክመሃር ይግባእ።

መከራ ኤርትራውያን ሓደ ገጽ ዘይኮነስ ኩለንተናዊ’ዩ። ኩለንተናዊ እንተኾይኑ ከኣ ኩሎም ማሕበራዊ ጸገማት ኣብኡ ተሓቚፎም ኣለው ማለት’ዩ። ዝያዳ ንምንጻሮም ፖለቲካዊ፣ ኢኮኖሚያዊ፣ ጸጥታዊ፣ ማሕበራዊ። እዚ ንብደሆታት ዲፕሎማስን ነቲ ወትሩ ዘንጸላሉ ዘሎ ሓደጋ ኲናትን ከይዘንጋዕና’ዩ።

ኣብ ኤርትራ መሰል ሓሳብካ ምግላጽ የለን ጥራሕ ዘይኮነ፡ ከም ቃል ፖለቲካ፡ ደሞክራሲ፡ ሰብኣዊ መሰላት ዝበሃል ከተድምጽ ንወይልኻ’ዩ። በዞም ኣገደስቲ ግን ከኣ ኣብ ኤርትራ ውጉዛት ኮይኖም ዝርከቡ ቃላት ክጻወት ዝተሰምዐ ዜጋ ብመጠንቀቕታ’ውን ዝሓልፈሉ ኣይኮነን። ምኽንያቱ ፖለቲካ ሰብኣዊ መሰል ደሞክራስያዊ መሰል ዝብል ቃላት ምጥቃም፡ ብዛዕባ ሃለዋት ሓደ ሕብረተ-ሰብ፡ መንግስታዊ ስትራተጂ፡ ብቕዓት ምምሕዳር፡ ክኽበሩ ዘለዎም ናይ ዜጋታት መሰረታዊ መሰላትን ነጻነታትን፣ ብዛዕባ ዕዮን ውጽኢት ዕዮን፣ማሕበራዊ ቀረባት ዝተናኽፍ ስለ ዝኾነ ካልእ ትርጉም ተዋሂብዎ ዋጋ ዘኽፍል’ዩ። ስርዓት ህግደፍ ነዞም መሰረታዊ ነገራት ወይ ኣምራት ወትሩ የነኣእሶም። የቆናጽቦም። እዚ ኣገዳሲ ኣምራት ደሞክራሲ’ዚ ከም ቃል ከይትጥቀም ዝኽልክል ኣተሓሳስባ ኣብ ዘለዎ ከኣ ጭቆናን ካብ ጭቆና ንምህዳም ዝግበር ስደትን ክህሉ ባህሪያዊ’ዩ።

ዕድመን ጾታን ዘይፈሊ ስደት ኤርትራውያን ‘ምበኣር ብብዝሑ ጥራሕ ዘይኮነስ ብዘጋጥሞ ዘሎ ባርባራዊ ግፍዕታት ንዓለም’ዩ ዘዛረብ ዘሎ። እቲ ጠንቂ ናይ’ዚ መስደመም ዋሕዚ ስደት ዝኾነ ስርዓት ድማ ሓንሳብ ክሓብኦ ይፍትን ካልእ ግዜ ብኣቋራጭ ሃብቲ ክድልቡ ተደናጊሮም ወይ ሰዲዖም እናበለ ክገልጾ ይስማዕ። ናይ’ዚ ጠንቂ ናይ ምዕራባውያን ብሓፈሻ ማእከላይ ስለያ ኣመሪካ ድማ ብፍላይ ኮነ ኢሎም ዝሃንደስዎ ዝወደብዎን ኢሉ’ውን ከደናግረሉ ይፍትን። ገለ ግዜ’ውን ናይ በይንና ጥራሕ ኣይኮነን ኣህጉራዊ ተረኽቦ’ዩ ብዝብል መዋድቕቲ ሃሰስ ክብል ይደናደን’ዩ።

ጉዳይ ስደት ኣፍሪቃውያን ብሕልፊ ከኣ ጉዳይ ስደት ኤርትራውያን ኣዝዩ ኣሻቓሊ ካብኡ ሓሊፉ ከኣ ዘሕዝንን ዘጉህን’ዩ። መራሕቲ መንግስታት ኤውሮጳ ኣብ ወርሒ ሕዳር ናይ 2015 ኣብ ከተማ ላ ላቬታ ( ደሴት ማልጣ) ክልተ መዓልቲ ዝወሰደ ምስ ወከልቲ ሃገራት ኣፍሪቃ ዘተ ኣካይዶም ነይሮም። ኣብ’ቲ ዓውደ ዘተ ወይ ዋዕላ ፕረዚደንት ሪፓብሊክ ፈረንሳ ንኤውሮጳ ሕብረት ወኪሉ ተሪር ረዚን መደረ ኣስምዑ ነይሩ። መራሕቲ ሃገራት ኣፍሪቃ ዕድል ህዝብታቶም ከም ህዝቢ ኤርትራ ዘባህርር ከይከውን ጥንቃቔ ከገብሩ፡ ህዝቦም ብሓላፍነት ክመርሑ ከማሓድሩ፡ ምስ ኣህጉራዊ ማሕበረ-ሰብ ተደጋጊፎም ክሰርሑ ከም ዘለዎም ዘዘኻኽርን ዝመክርን ነይሩ። ንሱ ቀጺሉ ንዓይ ዝገርመኒ ዋላ ሓደ ካባታትኩም ንስርዓት ኣስመራ ዓው ኢሉ ክኹንኖ ዘይምስማዐ’ዩ ኢልዎም ነይሩ ፕረዚደንት ፈረንሳ ፍራንስዋ ኦላንድ።

ኣብ’ቲ ዋዕላ ዝተሳተፈ ተወካሊ ስርዓት ህግደፍ ዖስማን ሳልሕ ድማ ኤርትራ ፖለቲካዊ ጸገም የብላን ብግዝያዊ ኢኮኖሚያዊ ብደሆታት ግን ተሓኒቃ ኣላ። ናይ ገንዘብ ሓገዝ እንተተገይሩላ ከኣ ነቲ ኩነታት ደው ከተብሎ ዓቕሚ ኣለዋ ክብል መዲሩ። ናይ ገዛእ ርእሶም ስትራተጂካዊ ውጥናት ዘለዎም መራሕቲ ኤውሮጳዊ ሕብረት ድማ በዚ ዘይምስጡር ቅሉዕ ሓሶት ናይ’ቲ ስማዊ ሚኒስተር ተጎልቢቦም፡ ብስም ልምዓታዊ ምትሕግጋዝ ኣማኢት ሚሊዮን ዩሮታት ክምጥውሉ ተራእዮም። ስርዓት ህግደፍ ነቲ ስደት ዘይኮነ ምኽንያት’ዩ ክበሉ ፈቲኑ። ንኤውሮጳ ሕብረት ድማ ከም’ዚ እንተሂብኩምኒ ከምዚ ክገብር ዓቕሚ ኣለኒ ብምባል ቃል ኣትዩሎም። ዝደለዮ ገንዘብ ከኣ ተሰሊዕሉ። ለውጢ ከተኣተቱ ግን ኣይተራእየን። ድሕሪ ሓደ ዓመት ድማ እነሆ ነቲ ብዘይ ደሞዝ ዝሰርሕ ዝነበረ ሰራዊት ደሞዝ ክኸፍል ጀሚረ ዝብል መደናገሪ ወፍሪ የካይድ ኣሎ። እንተኾነ እቲ ኤውሮጳዊ ሕብረት ኣሻቒሉኒ ዝበሎን ክፍታሕ ቃል ዝተኣትወሉን ዋሕዚ ስደትን ግን ብኢሱ ደኣምበር ኣይቀነሰን ኣይተገትአን።

ሰበ ስልጣን እቲ መንግስታዊ ጉጅለ ነቲ ካብ ጽባሕ ዋዕላ ማልጣ ዝተዋህቦም መጠበሪ ኣብ ደሞዝ ሰራዊትን ዝተጸንዑ ናይ ልምዓት መደባትን ኣብ ክንዲ ዘውዕልዎ፡ ኣብ ናይ ውልቀ ሓሳባቶም ስለ ዘእተውዎ እቲ ኣቐዲሙ ገንዘብ እንተሂብኩምናስ ዜጋታትና ከነመሓድር ንኽእል ኢና ክብሉ ዝኣተውዎ ህዝብን ሃገርን ዘዋርድ ስምምዕ በርዒኑ። መንነት ህግደፋውያን ከኣ ተቓሊዑ። ኤውሮጳዊ ሕብረት መሻርኽቲ ናይ ከም’ዚ ዝበለ ዝወጽኣሉ ኢ-ሰብኣዊ ፋሽስታዊ ተግባራት ዝፍጽም መንግስታዊ ሚዛን ዘይብሉ መደናገሪ ጉጅለ ኮይኑ፡ ኣብ ኤርትራን ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃን ዘለዎ ስትራተጂ ክሃርም ምሕላኑ ከንቱ ሕልሚ ምንባሩ ገሃድ ወጺኡ። እቲ ንከም’ዚ ዝበለ ጨካን ስርዓት ብኤውሮጳዊ ሕብረት ዝተለገሰ ገንዘብ ካብ ከፈልቲ ግብሪ ኤውሮጳውያን ዝተዋጽእ ምዃኑ ድማ ዘዛርብ’ዩ። ምኽንያቱ ካብ ኤርትራ ንዝመጽኦም ዘሎ፡ ፍጹም ጸረ-ህዝቢ ፖለቲካዊ ምሕደራ ዝጠንቁ ዋሕዚ ስደት፡ ኣብ ክንዲ ነቲ ጠንቂ ኣብ ምልጋስ ኣወንታዊ ኣስተዋጽኦ ምግባር፡ መሊስካ መጨፍለቒ ዝኾኖ ሓይሊ ከይስእን ብክንዲ’ዚ ዝኸውን ገንዘብ ምጥባር ፈጺሙ ክኸውን ዘይነበሮ’ዩ። እዚ ሕብረት ነቶም ከፈልቲ ግብሪ እንታይ መልሲ ከም ዝህቦም ከኣ ንቕድሚት ንሰምዖ ክኸውን’ዩ።

ሕብረት ኤውሮጳ መጀመርያ ምስዘይ መሻርኽቱ ተሻሪኹ ክሰርሕ ምፍታኑ ክገብሮ ዘይነበሮ ክንሱ፡ ምስ ገበሮሞ እቲ መደብ ምስ ፈሸለ’ውን ዝፈገደ ወይ ዝተማህረ ኣይመስልን። ኣስታት ሓደ ዓመት ናይ ዋዕላ ላ ቫሌታ ብ17 ታሕሳስ 2016 ብማዕከናት ዜና ዝተቓለሐ ንኣብነት፡ ኤውሮጳዊ ሕብረት ሕጂ’ውን ዋሕዚ ስደት ሃገራት ቀርኒ ኣፍሪቃ ንምዕጋት ኣስታት 200 ሚሊዮን ዩሮ ከም ዝመደበን ስርዓት ህግደፍ ድማ ተወሳኺ ካብ’ዚ ክምቀል ምዃኑ’ዩ። እዚ ብሓቂ ብምስም ስደተኛታት ካልእ ዕላማ ዘለዎ ይመስል። ምኽንያቱ ሕብረት ኤውሮጳ ብዋሕዚ ስደት ተሸጊሩን ብራህዋ ዜጋታት ኤርትራ ዝግደስ እንተደኣ ኮይኑን ካብ ከም’ዚ ዝበለ ጸወታ ወጺኡ፡ ጌጋታቱ ኣሪሙ ብደረጃኡ ርሑቕ ዝጠመተ ድሕነት ህይወት ሰባት ቀዳምነት ዝሰርዐ መደባት ክሕንጽጽ ነይርዎ። ከምኡ ካብ ዘይገበረ ግን ንሱ’ውን ኣብ’ቲ ኤርትራውያን ዝርከብዎም ስደተኛታት ዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ዘሕልፍዎ ዘለዎ ከርፋሕ ህይወት ኣብ ታሪኽ ናቱ ብጽሒት ዘልዕል ምዃኑ ክፈልጥ ይግባእ።

ብካልድ ሙኽታር

ብሓልዮት ድምጺ ሰላምን ደሞክራስን ኤርትራ ዝፍኖ ድምጺ ሰላምን ደሞክራስን ኤርትራ፡ 30-12-2016

ሞድ የማን Mod Right sample subtitle goes here

This is the right module position, which is not using any module suffix.

To create a subtitle, separate the title input text in the module manager with an "|" character then enter your subtitle text.

ሰላም 1 Mod Bottom1 sample subtitle goes here

This is the bottom1 module position, which is not using any module suffix.

To create a subtitle, separate the title input text in the module manager with an "|" character then enter your subtitle text.

ቃለ መጠይቕ

Show Panel